Ogarniao go coraz wiksze podniecenie, w niepokj, ktry zawsze si w nim odzywa, gdy wiedzia, e zo moe by posuszne jego woli, kiedy mg je obserwowa w zwolnionym dziaaniu, w saczeniu si kropla po kropli, podobne truciznie pozornie kuszacej, a dopiero po chwili znieksztacajacej rysy twarzy. Przypomniao mu si, e ulubionym jego zajciem w latach chopicych byo mordowanie wszystkich napotkanych po drodze stworze: muchy odarte ze skrzyde wbija na szpilk i trzepocace si podpala, rozdeptywa motyle, ostra laska przygwada aby, zabija jaszczurki i swierszcze, rozkopywa i burzy mrowiska. Kiedy w dwunastym roku ycia otrzyma od ojca flower, rozpocza systematyczne tpienie wiewirek. Najwicej jednak zadowolenia da mu pewien dzie pznego lata, gdy przyczaiwszy si w rowie koo supw telegraficznych zastrzeli jaskk. Po raz pierwszy odczu wwczas cierpka rados towarzyszaca amaniu uswiconych zwyczajw.
I w tym momencie pomysla, e niedaleka by moe jest chwila, kiedy w Michasiu, z pewnoscia nie splamionym dotychczas adnym brudnym uczynkiem, odezwie si okruciestwo. Kog moe to omina? Kogo sta, aby zdoa wyama si z oglnego prawa natury? Gdyby nie lk przed dorazna kara, kt by nie zabija, kto umiaby osoni si przed pokusami, ktre pragna karmi si zem? Wtem uczu, e jednoczesnie z tymi myslami, niby w innej rzeczywistosci, istnia w nim jakis nieokreslony i nieuchwytny gos. Mia takie wraenie, jakby czegos zapomnia.
Poderwa si z krzesa nieopanowanym ruchem i tak szybko cofna si w stron okna, e nie zauway nawet, kiedy Michas take wsta. Wzrok jego przyku duy krzy odcinajacy si od pobielanej sciany ciemnym, chropowatym drzewem. Sewerym zdziwi si, e dopiero teraz go dostrzeg. Chocia krzy wisia na wprost wejscia, dokadnie pamita, i gdy wszed do pokoju, sciana wydaa mu si pusta.
Po krtkiej ciszy nowe natarcie wiatru zabrzmiao wzmoonym nateniem, jakby sptane nocne siy wszystkie razem zerway si z uwizi i podobne skrzydlatym szatanom spady gniewnym kbowiskiem na ziemi.
Seweryn drgna. Zda sobie nagle spraw, jaki to gos przed chwila dawa w nim o sobie zna. Usysza wyraznie sowa, ktrych kiedys, gdy przystpowa po raz pierwszy do komunii, uczy si na pami: Panie, nie jestem godzien, abys wszed pod dach mj, ale rzeknij sowo, a bdzie zbawiona dusza moja. Usysza to zdanie nasycone tym samym przelotnym wzruszeniem, z jakim je wwczas za kapanem powtarza. Ujrza biay ornat triumfujacy czerwienia krzya, zoty kielich a wyej monotonny nieomal dotykalny szept ksidza: Corpus Domini nostri Jesu Christi custodiat animam tuam in vitam aeternam.
Ockna si usyszawszy gos chopca. Ale nie zrozumia sw. Spojrza w jego stron:
- Mwies cos?
- Wychodzi ju pan? - spyta tamten z akcentem zawodu.
Seweryn powtrzy machinalnie:
- Czy wychodz?
I niespodziewanie oywi si.
- Nie, oczywiscie, e nie wychodz! Skade? Nawet mi to do gowy nie przyszo. Co za pomys! Obiecaem ci przecie opowiedzie... No i c mi si tak przypatrujesz, jakbys ducha zobaczy?
Michas zblad i cofna si.
- Dziwnie pan tak teraz wyglada...
Seweryn rozesmia si haasliwie.
- Ja dziwnie? Wydaje ci si, mj may. Dlaczeg miabym dziwnie wyglada.
Przeciagna jednak niespokojnie donia po twarzy, jakby chcia siebie w ten sposb sprawdzi. Cos go musiao zastanowi, bo szybko nachyli si w stron lampy.
- Chodz no tutaj! - skina na chopca.
Michas zbliy si.
- Co dziwnego zobaczyes we mnie? No, mw! Syszysz? Czego stoisz i gapisz si? Masz mi w tej chwili powiedzie. Co jest we mnie dziwnego?
Nie mogac si doczeka odpowiedzi, chwyci Michasia za rk Nie potrzebowa dalej mwi. Domyslia si caej historii. Jasne teraz byo, skad znalazy si pieniadze na ten dom, sklep i ziemi. Ale c? Nie byo to adna niespodzianka. Zdziwia si tylko, e ja niczym ta wiadomos nie poruszya. Wasciwie powinna by si cieszy strachem i niepewnoscia Litowki. Nie czua jednak niczego, co by cho za uamek radosci mogo uchodzi. Bya znuona, to wszystko. Znuona zmczeniem fizycznym, zwierzcym, wyprutym z jakichkolwiek uczu, chci, poada.
Ostatnio coraz czsciej wpadaa w taki nastrj. Nie chciaa go. Ale nie chciaa wwczas tylko, gdy by poza nia. W nim nie istniao tak lub nie. Czasem, gdy budzia si w srodku nocy przy boku przygodnego kochanka, ogarniao ja przeraenie, tak nagle jasnym si dla niej stawao, i w chwili zdawaoby si wykluczajacej samotnos bya w rzeczywistosci nie do wyraenia samotna. Samotna samotnoscia najokrutniejsza, ktra kady czowiek musi raz przey, choby to miao na niego spas dopiero w godzinie smierci. Ale czy istnieje w yciu czowieka cokolwiek niezwykego - myslaa nieraz - co by jednoczesnie nie zbliao ku smierci? Przy pewnym nateniu uczu, lub przy zamieraniu ich zbyt bezwzgldnym, zawsze smier zaglada nam w oczy.
Przemkno jej przez gow szybkie wspomnienie: przed bardzo wielu latami przeya to odkrycie po raz pierwszy. Nie zdaya cofna si. Zanim zdaa sobie spraw z czasu i z miejsca tej chwili, ujrzaa mroczny korytarz, ktrym biega na dzwik dzwonka, drzwi otwierane, nage rozwidnienie si, a na schodach w penym swietle padajacym z okna na ppitrze posta modego legionisty. Jednoczesnie przypomniaa sobie, e w kilka tygodni pzniej mwia patrzac w oczy Pawa Siechenia: Kiedy zobaczyam ci wtedy po raz pierwszy, stao si ze mna cos, czego jeszcze nigdy nie przeyam. Zanim spytaes si, czy tu mieszkaja pastwo Podhaliczowie, patrzyes na mnie chwil, pamitasz? To trwao bardzo krtko, ale mnie si wydao nieskoczenie dugo. Nie zdayam nawet dobrze ci si przyjrze. Spostrzegam tylko, e jestes bardzo blady i masz smutne oczy. Tylko tyle. Ale w ciagu tej sekundy, zanim usyszaam twj gos, wydao mi si, e umieram. Nie, nie! - zaprzeczya szybko widzac pytanie w jego spojrzeniu. - To nie byo bolesne uczucie. Radosne te nie... - dodaa po chwili. - Tego w ogle nie da si nazwa. I jeszcze raz tamtego dnia przeya owo uczucie zamierania, gdy zdaje si, e dawne ycie ucieko, a nowe nie zdayo jeszcze nadejs. Byo to wieczorem, na chwil przed zasniciem. Z krtkiej rozmowy wiele dowiedziaa si o nowym lokatorze swoich opiekunw. Przydzielono mu u nich kwater. By porucznikiem drugiej brygady. Niedawno, podczas walk w Karpatach, zosta ciko ranny, otrzyma postrza w lewe puco. Wasnie wczoraj opusci szpital, lecz do cakowitego wyzdrowienia byo mu jeszcze daleko, nie wiedzia nawet, kiedy bdzie mg wrci na front... Gdy leaa w ciemnosciach z zamknitymi oczami, syszaa za sciana kroki porucznika. Nagle ucichy. I wtedy, ale jakby we snie i dlatego silniej jeszcze, przeya uczucie podobne do tego, ktre ja przenikno w poudnie stojaca w otwartych drzwiach.
Majac oczy pene tych wspomnie, nie czua, e od kilku minut Litowka na nia patrzy. Z poczatku, chcac sprawdzi wraenie swoich sw, rzuci na Ann wzrok krtki i podejrzliwy. Ale gdy nie zauway w zarysie jej lekko pochylonej postaci adnej gwatowniejszej zmiany, uspokoi si. Uwierzya - przemkno mu przez gow. Tym lepiej. Jesli na staros zaczynaa podobnie gupie, dlaczego nie miaby dalej mwi? Korcio go, aby podzieli si z Anna swymi obawami w zwiazku z osoba Nawrockiego. Co znaczy jego smiech? A te pytania tak lekko, niewinnie na pozr, bez adnej zdawaoby si ukrytej intencji rzucane? A to musi pan milcze? Nie, to niemoliwe - wydao si Litowce - aby Nawrocki mg si czegokolwiek domysla. Skad? Jakim sposobem mgby wpas na trop tych starych, przebrzmiaych historii? Udawa, e wie, o tak! to co innego, udawanie i wygrywanie na tym to staa policyjna metoda. Zaplata upatrzona ofiar w sie pyta, domyslnikw, niespodziewanych skojarze, aby pzniej w odpowiedniej chwili jednym rzutem zacisna ptl. Ale to nie ze mna! - usmiechna si do nieobecnego wroga - ze mna nie pjdzie tak atwo. Jeszcze nie zna mnie. W tej samej jednak chwili zda sobie spraw, e jesli jest ju mowa o walce pomidzy nim a Nawrockim, to przecie pierwsze w niej kroki przyniosy niewatpliwy triumf posterunkowemu. To on przez cay czas growa spokojem, on umkna w por z dos sliskiego dla siebie terenu, jemu udao si z kolei uchwyci inicjatyw w swoje rce i najzaczepniejsze wypady przemyci pod maska niefrasobliwego i przyjaznego usmiechu. Wspomniawszy swoje zachowanie, zwaszcza chwil, w ktrej tak nieopatrznie pozwoli sobie wyskoczy ze skry, Litowka znowu si zaniepokoi.
Zrozumia, e dopki jakims umiejtnym posuniciem nie zaskoczy z kolei Nawrockiego, dopty ta pierwsza poraka ze zjadliwa natarczywoscia wciska si bdzie w kada rozmow z posterunkowym, w kada mysl o nim. Zawsze bdzie ju strona skazana na bronienie si, wymykanie i kluczenie. A czy nie tego chcia Nawrocki? Czy nie tdy wiedzie droga do ostatecznego zaplatania si i uwikania?
Bezsilny gniew chwyci Litowk. Och, gdyby mg przychwyci tego szczeniaka, gagatka z adna buzia i delikatnymi apkami, wzia go w swoje obroty i rozprawi si po swojemu, raz na zawsze. Ba! tylko jak si do tego zabra? W duym miescie wiedziaby, co robi. Tam wystarczyaby nocna godzina, pusta ulica. Ale tu, gdzie wszystkie zdarzenia wypywaja na wierzch jak wzdte trupy wyparte wirami z dna rzeki? Zamysli si. A moe... taka noc jak dzisiaj, wiatr... moe Anna? Uderzony niespodziewanym pomysem, spojrza na nia.
Siedziaa przed lustrem ciagle odwrcona plecami, w taki jednak sposb przechylia gow, i nie ruszajac si mg ze swego miejsca dojrze profil. Wyraznie rysowa si na tle rozstawionego pod sciana parawanu, tylko swiato lampy padajac z boku poszerzao cokolwiek lini policzka. Dziki temu na pierwszy rzut oka twarz Anny wydawaa si obrzknita.
Litowce zamary sowa, ktre mia na kocu jzyka. Uczu w sposb nieokreslony, e powinien natychmiast odwrci gow. Jednak nie mg oderwa oczu od siedzacej. Mia wraenie, e ulega niezrozumiaemu nakazowi, rwnie ohydnemu i przeraajacemu, jak obraz, ktry go natarczywie pociaga. Musia patrzy. Twarz Anny, nienaturalnie nabrzmiaa i blada, robia wraenie umarej. A przecie ya. ya w bezsilnym opadniciu dolnej wargi, w oku jakby oslepym, w tpym skurczu misni, ktrych napicie sparaliowao Litowce oddech. Widzia w swoim yciu wiele twarzy scitych nienawiscia, ale w adna z nich nienawis nie wessaa si pitnem tak szczeglnym, jak w t, ktra mia przed soba. Przed wielu laty na froncie zobaczy pewnego dnia ludzi zatrutych gazami. Noca rozswietlona dalekimi byskami, wsrd zowrogiej ciszy zbierano ich z pola. Na ziemi szarej, jakby przysypanej popioem, wtoczone w leje i wyrwy leay nieruchome, dziwacznie pokurczone ciaa o twarzach - gdy je oswietlono - straszliwie zmienionych, zsiniaych, zastygych w natonym grymasie. Twarz Anny zdawaa si rwnie ulec zatruciu. Bya w niej ta sama upiornos, co w tamtych ludziach z okopw: zamazanie granic pomidzy nienawiscia, strachem i cierpieniem, wzajemne przeniknicie tych wszystkich uczu, milczacy osad, chd.
Ciszy w pokoju aden szelest nie maci. To tylko dokoa, gra i bokami, wiatr bi z niezmienna zaciekoscia, gwatowne i czarne przypywy napieray na sciany. Jak may i waty wyda si nagle Litowce dom! Jeszcze jedno silniejsze uderzenie i niby okrt zerwany z kotwicy zawiruje krucha upinka wsrd sprzecznych pradw, aby na oslep zanurzy si w burzliwy odmt. Kto zatrzyma jego bieg?
Wtem cos mikkiego otaro mu si o nogi. To Makarek. Kopna go podraniony
Zakład Filozofii Polityki Polskiej Akademii Nauk Strona Główna
Aktualny numer Adres Redakcji Instytut Studiów Politycznych PAN ul Polna Warszawa tel fax linki Kontakt Sekretarz redakcji lecie CIVITAS W tym roku mija lat od ukazania się pierwszego
numeru naszego pisma Chcielibyśmy uczcić ten moment publikacją w języku angielskim numeru specjalnego zawierającego około dziesięciu najciekawszych artykułów polskich autorów spośród
wszystkich dotychczas zaprezentowanych na łamach Civitas
Tagi: polityki filozofii „civitas” nauk studia
Naukowaeu kupisz książki których szukasz! W naszej ofercie książki ekonomiczne prawnicze socjologiczne a także filozoficzne Z łatwością znajdziesz specjalistyczne publikacje biznesowe
Możliwość składania zamówień nie tylko przez stronę www ale również przez telefon fax i email Dogodne sposoby płatności szybka realizacja zamówień liczne rabaty i promocje! Zapraszamy!
Księgarnia Naukowaeu biznes prawo ekonomia i socjologia pln Aktualnie w Naukowaeu książek w ofercie tytułów gotowych do wysłania Naukowaeu Jak kupować Sprawdź sposoby płatności i czas
realizacji Zaloguj się! Załóż Konto Klienta złóż zamówienie Informacje dodana dodana stara cena dodana dodana dodana stara cena dodana stara cena dodana dodana tylko
u nas cenione publikacje % taniej stara cena dodana stara cena dodana Wydawcy z największą liczbą książek w naszej ofercie
Tagi: dodana stara cena księgarnia naukowaeu
Big Ben learn & work nauka i praca prywatna szkoła językowanauka językóworganizowanie obozówwyjazdypraca zagranicąjęzyki obcejęzyk angielskijęzyk francuskijęzyk niemieckijęzyk rosyjski
Tagi: praca nauka język szkoła work
meble pomoce meble szkolne meble biurowe meble metalowe pomoce naukowe wyposażenie szkół meble szkolne pomoce naukowe mebleszkolne pomocenaukowe pomoce szkolne
meble szkolne biurowe metalowe pomoce naukowe wyposażenie szkół Witamy na stronach internetowych Firmy DEC Mamy przyjemność przedstawić ofertę wyposażenia placówek oświatowych szkół
podstawowych ponadpodstawowych wyższych uczelni domów studenckich internatów i przedszkoli w specjalistyczne meble szkolne meble przedszkolne pomoce dydaktyczne oraz inne wyposażenie
Tagi: meble szkolne pomoce szkół naukowe
Forum Sekcji Kół Naukowych PTS
Forum Sekcja Kół Naukowych PTSu Strona Główna Obecny czas to Wto Paź Forum Tematy Posty Ostatni Post Dyskusja na temat ostatecznego kształtu statutu Sekcji Kół Naukowych Polskiego
Towarzystwa Socjologicznego Pon Mar Ogłoszenia zarządu SKN PTS Pon Paź Szybciej dalej lepiej ; Wto Cze spis kół socjologii tworzących SKN PTS Śro Cze Śro Wrz Uwagi nt
Tagi: paź kół socjologii forum naukowych
Akademia Nauki Jazdy Krzsztof Kusion to szkoła jazdy działająca w Krakowie szkoląca kandydatów na kierowców kategorii A B C D C+E Gwarantujemy wysoką zdawalność i wysoki poziom prowadzonych
zajęć
Prawo jazdy w Krakowie Nauka jazdy Kraków Firmy przewozowe nie będą mogły już zatrudniać przypadkowych kierowców Wstępna kwalifikacja szkolenia okresowe i częstsze badania mają poprawić
bezpieczeństwo w transporcie września br Minister Transportu Jerzy Polaczek wraz z przedstawicielami Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad spotkał się z Zarządem Autostrady
Wielkopolskiej S
Tagi: jazdy krakowie kraków nauka szkoła
Dla studenta Kilka tysięcy stron formatu A pobierz pobierz pobierz pobierz pobierz pobierz pobierz pobierz pobierz Cišgłe poszukiwania pomocy naukowych w internecie sprawiajš że tracimy dużo
czasu Stworzyłem stronę internetowš na której można uzyskać wiedzę na dany temat oraz otrzymać mnóstwo adresów internetowych ze stronami dla studentów
Tagi: pobierz naukowych stronę pomocy innymi