Anna gorzko usmiechna si. Gdy pami przywoywaa to dawne wspomnienie, zawsze ogarniao ja wraenie, i caa odlega przeszos w stosunku do ycia obecnego jest czyms nierealnym, jak gdyby zamknitym krgiem zdarze naleacych do innego zupenie czowieka. Nie znajdowaa adnej acznosci pomidzy soba a tamta maa dziewczynka sprzed kilkudziesiciu lat. Najchtniej te odpdzaa od siebie wspomnienia. Czemu wic teraz z tak czuym nieomal poddaniem pozwalaa zagarna si pynacym z daleka obrazom? Wtedy ya jeszcze matka. Wiele jednak godzin przebywaa poza domem. Pracowaa w krawieckim magazynie, miaa tam duo roboty. Czasem wyszedszy rano, wracaa pznym wieczorem. Nie byo na to adnej rady. Anna musiaa si podda. Czua si bezbronna i swiadomos zalenosci od spraw zawikanych w inny, daleki, a jej niedostpny swiat, ktry na cay dzie zabiera matk, nie pozwalaa szuka odpoczynku nawet w tych godzinach wczesnego przedpoudnia, ktre wypeniao ycie skrztne i pracowite, pene mudnej bieganiny pani Podhaliczowej, codziennie rozwijajace si w tym samym rytmie, nanizane wedug raz na zawsze ustalonego porzadku. Anna braa udzia w tych domowych obrzadkach. Pani Podhaliczowa lubia ja wciaga w krag swoich poczyna, lecz wszystko, co w ciagu przedpoudnia dokonywao si w malutkim, jak gniazdo osadzonym w kacie oficyny mieszkaniu, nie mogo wyrwa z serca draniacego niepokoju. Ju budzac si, zanim przeya bolesna chwil rozstania z matka, myslaa pena lku o wieczornych chwilach oczekiwania jej powrotu. Najgorsze byy czasy zim. Budzia si w nieprzyjaznych ciemnosciach, nieraz jeszcze w srodku nocy, ale poniewa nie znaa godziny zawieszonej w odlegym kacie pomidzy monotonnym tykaniem zegara, baa si usna, aby nie przeoczy chwili, w ktrej matka wstanie, po cichu ubierze si i nie jedzac najczsciej sniadania odejdzie. Z czasem nauczya si rozpoznawa godziny po odgosach. Ale i wwczas walczya z sennoscia, nie ufajac dzwikom, ktre jak ze duchy przynosiy z daleka nieubagane znaki. Wydawao si jej, e w tym swiecie tajemnych, porannych poczyna moe pewnego dnia ulec wszystko nagej zmianie i gdyby zawierzywszy wiadomemu porzadkowi zasna - matka odeszaby bez poegnania. Wolaa wic czuwa wobec niebezpieczestwa. Wolaa wybiega mu naprzeciw. A jednoczesnie czerpaa smutna rados z sodkiej bliskosci leacej obok matki. Wsuchiwaa si pilnie w jej cichy, rwny oddech, wiedzac, e w pewnej chwili, jego ciepo, majace cos z mikkosci nagrzanej socem trawy, przybliy si i zmieni w goracy pocaunek. Jake pragna i baa si tej chwili! Wiedziaa, e minuta ufnego wtulenia w ramiona matki musi szybko pierzchna, jakby bicie serca, ktre czua przy swoim sercu, niecierpliwie znaczac uciekajacy czas, przynaglao do pospiechu; wiedziaa rwnie, e potem na ksztat rozlegej i ogromnie smutnej rwniny, ogladanej kiedys z okna pociagu, otworzy si szeroki bieg tsknych godzin, ciko jak blady dzie wyonionych z mroku i powoli, znw w gab tym razem ju mroku wieczornego zdaajacych. Ale nawet pami cierpkiego smaku godzin, wsrd ktrych miaa si tak dugo baka, nie tumia w niej pragnienia pocaunku: krtkiej chwili szczscia zawistnie sciganej przez koniecznos. To ranne powitanie, rwnoznaczne z poegnaniem, bo wszystko, co pzniej matka czynia, stawao si niepowrotnym odpywaniem radosci i spokoju, byo w ciagu dnia jedynym oparciem Anny. Bya to chwila, do ktrej uciekao si jak pod dach w czasie wiatru i soty. Jej waski krag promienia swiatem w ciemnosciach. Przypas do niego, zanurzy si w nim i zaczerpna stamtad oddechu, ktry gra potem w piersiach nieokreslona spiewna rzewnoscia - jakie to byo wytchnienie i ulga. I wtedy wczesny zmierzch zimowy, przedtem grozny, teraz sta si askawym sprzymierzecem. Anna nauczya si tysiaca wybiegw, odkrya si przymilnych kamstw, byle tylko wyrwa si spod opieki pastwa Podhaliczw, opusci ich jasny pokj i umkna do swego, gdzie w mroku szybko gstniejacym moga wrci do chwili narodzonej w podobnym cieniu. Kiedy wraz z zieleniejacymi na podwrzu kasztanami przyszy dugie dnie, odkrya, e powrt do maej porannej chwili osiagna mona sztucznie: zamknawszy oczy. Potrzebowaa do tego tylko samotnosci i ciszy. Podwrko byo spokojne, ludzie zaludniajacy oficyny bardzo dalecy w swoich mieszkaniach, niebo agodne. W czerwcu, gdy zmierzchy szerokimi tczami wyrastay w grze, w powietrzu unosi si zapach kwitnacych pomidzy kasztanami akacji, a pewien pan wygrywa na wiolonczeli melodie, ktre jak waskie, faliste scieki prowadziy w gab nieznanych i tajemniczych krajw. Po dniu zgiekliwym, penym ludzi i gosw, Anna odpoczywaa. Umykaa z ramion czasu ptajacego strachem i niepokojem. Pod zamknitymi powiekami odnajdywaa wytchnienie, wsrd ktrego ju tylko na ksztat pogodnego strumienia przepywaa tsknota za matka. Niektre obrazy stale towarzyszyy tym rozmyslaniom. Zwaszcza jeden szczeglnie czsto wraca i jakby by pamiatka po tych dniach ze smiercia matki rozsypanych na proch, przetrwa jeszcze dugo potem, zawsze ten sam, zakwitajacy przez wiele lat niezmiennym urokiem. Najpierw by mrok, ale wystarczyo powieki silniej zacisna albo przykry je domi, aby z gbi, z samego srodka ciemnosci wypyna jasny punkt. Kiedys, wyjechawszy z matka za miasteczko, ujrzaa Anna na dnie gbokiej studni lekko koyszacy si na ciemnej wodzie kwiat kaczeca. Objta ramionami matki, leaa na chodnym ocembrowaniu i kiedy nagle zawoaa - gos jak kamie polecia w d i wydao si jej, e liscie zadray wsrd mikkich krgw, nasycajac je ywym ciepem. Po chwili cae dno byo zote. Tu z poczatku dziao si cos podobnego. Maa gwiazdka rozszerzaa si, wypieraa mrok, a gdy dla swego promiennego przepychu nie znajdowaa ju miejsca - rozstpowaa si jak woda nasycona swiatem i nagle zmacona ostrym podmuchem. Wtedy pomidzy zocistymi koami ukazyway si biae gobie... Od domu Nawrockiego dzielio Ann kilkadziesiat zaledwie krokw. Dopiero teraz spostrzega, e swiato nabrao silniejszego blasku: zawieszone nisko ponad ziemia, jak sup ognisty pono w ciemnosciach. Znowu zatrzymaa si. Tym razem uczynia to machinalnie, nie zdajac sobie sprawy dlaczego. Przecie chc, eby to wszystko prdko si skoczyo - myslaa. - Dlaczego wic zwlekam? Jednak nie ruszaa si. Staa nadsuchujac. Nagle wydao si jej, e ktos zblia si od strony ak. Wyraznie syszaa kroki. Przytuliwszy si do potu wstrzymaa oddech. Ale cho szybko zorientowaa si , e to krople mgy skapuja z drzew, przez dusza chwil jeszcze pozostawaa pod wraeniem bliskosci jakiegos czowieka. Czua owa bliskos caym ciaem, kadym wknem nerww i w pewnym momencie swiadomos ta nienasycona w swej zachannosci staa si tak straszliwa mczarnia, i w ostatnim zaledwie momencie zdaya zapanowa nad pragnieniem zawoania. Przygryza wargi. I dopiero, gdy bl doszed do jej swiadomosci, zdaa sobie spraw, e chciaa krzykna: Pawle! Zaczynam majaczy... - przemkno jej przez gow. Szybko zwrcia si w kierunku swiata. Ju nie wybieraa dogodniejszej drogi, sza byle prdzej, grzaskie boto chlupao pod nogami. Furtka bya otwarta. Dobiega monotonny stuk otwartego okna. Poza tym pustka. Zdziwia si, e Nawrocki nie wychodzi na spotkanie. Podwrko, o ile si moga zorientowa w ciemnosciach, byo niewielkie, w gbi szelesci ogrd. Kontury chaty, lekko podkreslone smuga swiata, rysoway si w mroku nieksztatnymi cieniami, w srodku czernia otwr sionki. Wszystko pootwierane - pomyslaa z zaniepokojeniem. Po chwili wahania wesza do srodka. W sionce panowaa zupena ciemnos. Tylko w jednym miejscu u samej podogi przeswitywa bardzo waski skrawek swiata. Podesza w tym kierunku i rkoma odnalaza drzwi. Zapukaa po cichu. Nikt nie odpowiedzia. Powtrzya wic, tylko gosniej. Wreszcie lekko pchna drzwi. Uchyliy si skrzypiac i przez waski otwr zobaczya najpierw biaa scian, potem ko okryte zgniecionym pledem. Musia wyjs gdzies - pomyslaa. Zastanowia si, czy ma wejs do srodka, czy te tutaj zaczeka. Skusio ja wreszcie ciepo idace z pokoju. Przemarza na wietrze i monos rozgrzania si bya zbyt pociagajaca, aby si jej opiera. smiaym ju ruchem otworzya drzwi. W tej chwili Seweryn usysza jej stumiony okrzyk. Cofna si za prg, rce wyciagnawszy przed siebie, jakby chciaa osoni si przed niespodziewanym widokiem. Przeciag zawirowa w pokoju. Machinalnie zamkna drzwi i dopiero gdy znalaza si w ciemnosciach, ogarna ja strach. Po omacku przesza przez sionk i na oslep zacza biec. Ju w pobliu drogi natkna si na Litowk. Chwyci ja za rce Podobnie ustosunkoway si do sedelnickiego proboszcza okoliczne dwory. Zbyt powanie mwi o komunizmie, aby nie zosta posadzonym o wystpne i skryte, a tak ze stanem duchownym nie licujace sympatie. Umacnia jeszcze ten sad swoimi wypowiedziami zarwno w kwestiach narodowosciowych, jak i w sprawie reformy rolnej. Rosa wic przepas pomidzy nim a miejscowym ziemiastwem. Dwory nie mogy mu darowa, i znajdowa ostre i bezwzgldne sowa, gdy przychodzio do rozmw o roli ziemiastwa na kresach w dawnej Polsce niepodlegej i pzniej podczas zaborw. Przypominajac bdy przodkw, dotkna ich potomkw w najczulsze struny prnosci. A jego wiara, ta rwnie przemawiaa przeciw niemu. Uwaano, e zbyt wiele ada, aby ada szczerze. Zarzucano mu ciasny fanatyzm, obud i nieznajomos natury czowieka. Dla tych ludzi wyrosych w tradycyjnym przeswiadczeniu, i sua obronie polskosci i katolicyzmu, Polska koczya si z granicami posiadosci, a wiara zaczynaa poza nimi. Wedug niepisanej umowy do sug Koscioa naleao utrzymywa ten ukad, strzec go niby harmonii wyszego porzadku, zapewniajacej stowarzyszonym pokj ziemski i nagrod niebieska. Ksiadz Sieche maci rwnowag wypracowana przez wieki. Jego Kosci rozsadza misterne spoida i wiazada, aczace dwr z plebania. Wyrasta na drodze ogromnym cieniem, kadac ten pospny znak niby sowo ostrzeenia. Odwrcono si wic od niego. Jedna z rodzin, najznaczniejsza w powiecie, pocza nawet czyni starania w kurii biskupiej, aby niewygodnego proboszcza przeniesiono z Sedelnik. Zbyt jednak ywa zachowano tam pami o miosci, jaka zmary niedawno biskup obdarza ksidza Siechenia, podwczas swego kapelana, aby dano posuch doradczym podszeptom. Nowy biskup, czowiek duej wiedzy i rwnej skromnosci, nie chcia nawet dyskutowa tej sprawy. Uwaa, e w przeciwnym wypadku zniewayby pami swego poprzednika, ktrego smier tak niezwyka i swita otoczya ju legenda. I gdy jeden z proboszczw odway si wypowiedzie w obecnosci biskupa kilka krytycznych uwag o ksidzu Siecheniu, spotka si z tak ostrym upomnieniem, i zrozumiano, e ani teraz, ani w najbliszej przyszosci nie podobna liczy na pomyslne przeprowadzenie zamierzonego planu. Stanowisko proboszcza sedelnickiego stao si w ten sposb silniejsze ni kiedykolwiek. Lecz on sam nie czu adnego triumfu. Nie takich pragna zwycistw. Gdy z listu jednego z kolegw seminaryjnych dowiedzia si o owych nieudanych intrygach w kurii, zrozumia, e wszystkie jego zamiary stworzenia wsplnej akcji przepady ostatecznie. Nie potrzebowa ju obawia si wyraznego bojkotu. Ale nienaganna poprawnos, z jaka zacza si teraz spotyka, niosa mu wiksze jeszcze osamotnienie ni wpierw jawna w pewnym okresie niech. Jaka ulga w podobnym opuszczeniu byoby ufa, e ten zy czas dzwiga w sobie ciar prby rzuconej przez Boga! Ale czy nie byoby pycha doszukiwa si w ndzy i cierpieniu znaku wybrania? Jake wierzy, e Bg kae licznym badzi, aby mnie od bdu ocali? e na oczy wielu rzuca cie, aby moim da czujnos? A sercom odbiera oddech, eby moje napeni rytmem? Po raz pierwszy zwatpi wwczas ksiadz Sieche o susznosci obranej drogi. Czy nie omyli si przyjmujac swicenia? Czy nie wzia ciaru ponad swoje siy? Zacza w tych dniach kiekowa w nim nowa mysl: klasztor. Moe ta cisza i spokj pomidzy murami odgradzajacymi od swiata miay by jego przeznaczeniem? Nie praca wsrd ludzi, lecz ucieczka od nich? Nie znajdowa jednak w sobie decyzji, ktra pozwoliaby mu zrezygnowa ze wzrusze, jakie przeywa, gdy wyszedszy w jesienny wieczr przed dom sysza wsrd mgy kryjacej aki krzyk dzikich kaczek lub kiedy w letnie poudnie powietrze lekko drao od brzku kos. Ziemi pod stopami, niebo nad gowa - oto co musiaby porzuci. Wyrzec si podmuchu przedwiosennego, czasu, gdy powietrze wchaniajac sodycz zakwitania jest tak lekkie i powiewne, jakby cae z zielonej przdzy byo utkane, odejs od nocy, z ktrych jedne rzucaja trwog, lecz inne moga askawie otworzy swoja gbi slac dreszcz uspokojenia, nie, jake odrzuci dobrowolnie to wszystko! Przecie jednego dnia drczony watpliwosciami szczeglnie bolesnie, czujac, e na dusza walk nie starczy mu si, zdecydowa si ksiadz Sieche zoy prosb o zwolnienie z dotychczasowych obowiazkw. W ostatniej dopiero chwili, ju w drodze do paacu biskupiego, porzuci ten zamiar. Przyjecha do miasta wczesnym rankiem, po nieprzespanej nocy. Ledwie ujrza, jeszcze z okien wagonu, biaa wie klasztoru jezuickiego, ile wspomnie wskrzesio w jego pamici miasto, w ktrym wkrtce po opuszczeniu seminarium spdzi cay rok przy boku biskupa uaskiego. By to czas, ktrego kada godzin, bogosawi wielki starzec. Jak nigdy przedtem i potem zrozumia wwczas ksiadz Sieche si przymierza czowieka z Bogiem, przymierza, w ktrym wszystko, cokolwiek istnieje na swiecie, miao swoje wasciwe miejsce, tworzac owa wspaniaa i wieczna budow, ktra, jak kosci gotycki arliwa wiar, ucielesniaa sowa Apostoa o madrym architekcie. Na ranna msz zaszed proboszcz do katedry

FIRMA HANDLOWO-USŁUGOWA "CEMAR"

CEMAR prowadzi działalność w zakresie turystyki biuro podróży fotografii artystycznej rehabilitacji sauna siłownia masaż oraz budownictwa

Tagi: biuro imprezorganizacja muzyczna podróżywczasywycieczkikoloniezimowiskaprzewozyturystykarehabilitacjagambitfotografiamodelemodelkiobróbka budownictwa