Ciekawe miejsca w sieci Poczu³ widaæ ch³ód bo szczelniej otuli³ siê szlafrokiem i d³onie zanurzy³ w rêkawy. Poniewa¿ siedzia³ w pewnej odleg³osci od biurka, krag lampy tylko g³owê jego wy³ania³ z cienia; sto¿kowate sklepienie ³ysej czaszki, twarz drobna i pomarszczona o waskich, zwiêd³ych wargach i z nosem, którego ostry zarys nadawa³ policzkom wyraz ptasiej drapie¿nosci. Spod pó³przymkniêtych powiek zaledwie widaæ by³o zrenice: nik³e, wyblak³e pasemko, nieruchome, uwiêzione, zdawa³o siê, w skorupie woskowej. „To jest mój ojciec?” - pomysla³ nagle Seweryn i ogarnê³o go zdumienie, jakby po raz pierwszy odkry³ nie znana dotad prawdê. Có¿ go w³asciwie z tym smiesznym, zniedo³ê¿nia³ym cz³owiekiem ³aczy³o? M³odosæ, która w sobie czu³, nie mia³a nic wspólnego z tamta przywiêd³a staroscia i sama mysl o prawdopodobieñstwie jakiegokolwiek powinowactwa wyda³a mu siê obra¿ajaca i wstrêtna. Mia³ wra¿enie, ¿e gdyby przez d³u¿szy czas przypatrywa³ siê ojcu, powtarzajac sobie jednoczesnie, ¿e to jest w³asnie ojciec, uczu³by wreszcie do samego siebie nienawisæ. „Gdybym mia³ kiedy tak wygladaæ - mysla³ - wola³bym nie ¿yæ. Có¿ bowiem mo¿e wynagrodziæ podobna wegetacjê, czym¿e siê jest, gdy przestaje siê przyciagaæ ludzi, a w ich oczach zamiast zainteresowania znajduje siê obojêtnosæ? A jednak kiedys... - Seweryn zagryz³ wargi. - Nie, nigdy!” Wtem Gej¿anowski podniós³ g³owê i jego oczy, z wysi³kiem wy³uskane z woskowego okrycia, spoczê³y na Sewerynie. - Wiêc chcesz jutro? - powiedzia³. - Dobrze... Zajdz do mnie rano, dam ci pieniadze na drogê. Seweryn tak by³ przygotowany na odmowê, ¿e szybka zgoda ojca oszo³omi³a go. - Dziêkujê ojcu - bakna³ zmieszany - ojciec nawet nie wie... Gej¿anowski skrzywi³ siê cierpko. - Dobrze, dobrze... Nie wysilaj siê na dziêkowanie. Obejdê siê bez tego, zapewniam ciê. Wiesz, ¿e nie lubiê podobnych scen, zw³aszcza o tak póznej godzinie. No, czas ju¿ spaæ! Widzac, ¿e ojciec wstaje, podniós³ siê. - Dobranoc ojcu. Gej¿anowski zrobi³ kilka kroków w kierunku sypialni, ale przed progiem zatrzyma³ siê i z cienia, spomiêdzy podniesionych ramion dobieg³ jego skrzypiacy g³os: - Wiesz ju¿ o tym? Seweryn drgna³. - O czym? - spyta³ niepewnie Biega³ po ca³ym domu i szuka³ komnaty, Gdzie mieszka³, dzieckiem bêdac, przed dziesiêciu laty. Wchodzi, cofna³ siê, toczy³ zdumione zrenice Po scianach: w tej komnacie mieszkanie kobiéce? Któ¿ by tu mieszka³? Stary stryj nie by³ ¿onaty, A ciotka w Petersburgu mieszka³a przed laty. To nie by³ ochmistrzyni pokój! Fortepiano? Na niem noty i ksia¿ki; wszystko porzucano Niedbale i bez³adnie; nieporzadek mi³y! Niestare by³y raczki, co je tak rzuci³y. Tu¿ i sukienka bia³a, swie¿o z ko³ka zdjêta Do ubrania, na krzes³a porêczu rozpiêta. A na oknach donice z pachnacymi zio³ki, Geranium, lewkonija, astry i fijo³ki. Podró¿ny stana³ w jednym z okien - nowe dziwo: W sadzie, na brzegu niegdys zaros³ym pokrzywa, By³ maleñki ogródek, scie¿kami porzniêty, Pe³en bukietów trawy angielskiej i miêty. Drewniany, drobny, w cyfrê powiazany p³otek Pan Tadeusz 7 Adam Mickiewicz Po³yska³ siê wsta¿kami jaskrawych stokrotek. Grzadki widaæ, ¿e by³y swie¿o polewane; Tu¿ sta³o wody pe³ne naczynie blaszane, Ale nigdzie nie widaæ by³o ogrodniczki; Tylko co wysz³a; jeszcze ko³ysza siê drzwiczki swie¿o tracone; blisko drzwi slad widaæ nó¿ki Na piasku, bez trzewika by³a i poñczoszki; Na piasku drobnym, suchym, bia³ym na kszta³t sniegu, slad wyrazny, lecz lekki; odgadniesz, ¿e w biegu Chybkim by³ zostawiony nó¿kami drobnemi Od kogos, co zaledwie dotyka³ siê ziemi. Podró¿ny d³ugo w oknie sta³ patrzac, dumajac, Wonnymi powiewami kwiatów oddychajac, Oblicze a¿ na krzaki fijo³kowe sk³oni³, Oczyma ciekawymi po dro¿ynach goni³ I znowu je na drobnych sladach zatrzymywa³, Mysla³ o nich i, czyje by³y, odgadywa³. Przypadkiem oczy podniós³, i tu¿ na parkanie Sta³a m³oda dziewczyna. - Bia³e jej ubranie Wysmuk³a postaæ tylko a¿ do piersi kryje

Studium Europy Wschodniej / Centre for East European Studies


Tagi: europy studia grzegorza kaukazoligiczna bałkanistyczna konferencja